Home Page     First Sutta     Next Vagga

Udānapāḷi 1: Bodhivaggo

        

Table of Contents

    

1-1: Paṭhamabodhisuttaṃ

1-2: Dutiyabodhisuttaṃ

1-3: Tatiyabodhisuttaṃ

1-4: Nigrodhasuttaṃ.

1-5: Therasuttaṃ

1-6: Kassapasuttaṃ.

1-7: Pāvāsuttaṃ.

1-8: Saṅgāmajisuttaṃ.

1-9: Jaṭilasuttaṃ

1-10: Bāhiyasuttaṃ

     

 

[CPD Classification 2.5.3]
[PTS Vol Ud - ] [\z Ud /] [\f I /]
[PTS Page 001] [\q 1/]
[BJT Vol Ud - ] [\z Ud /] [\w I /]
[BJT Page 130] [\x 130/]

 

Suttantapiṭake

Khuddakanikāyo

(Tatiyo gantho)

Udānapāḷi

Bodhivaggo paṭhamo

 

Namo tassa Bhagavato arahato Sammāsambuddhassa

 

1-1: Paṭhamabodhisuttaṃ (1)

Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Uruvelāyaṃ viharati najjā Nerañjarāya tīre bodhirukkhamūle paṭhamābhisambuddho. Tena kho pana samayena 1 Bhagavā sattāhaṃ ekapallaṅkena nisinno hoti vimuttisukhapaṭisaṃvedī.

Atha kho Bhagavā tassa sattāhassa accayena tamhā samādhimhā vuṭṭhahitvā rattiyā paṭhamaṃ yāmaṃ paṭiccasamuppādaṃ anulomaṃ sādhukaṃ manasākāsi:

“iti imasmiṃ sati idaṃ hoti, imassuppādā idaṃ uppajjati,
yadidaṃ avijjāpaccayā saṅkhārā,
saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ,
viññāṇapaccayā nāmarūpaṃ,
nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṃ,
saḷāyatanapaccayā phasso,
phassapaccayā vedanā,
vedanāpaccayā taṇhā,
taṇhāpaccayā upādānaṃ,
upādānapaccayā bhavo,
bhavapaccayā jāti,
jātipaccayā jarāmaraṇaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavanti. Evam-etassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hotī”-ti.

Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

         1212,|211|2122    Tuṭṭhubha x4
“Yadā have pātubhavanti dhammā

        2212,|212|2121
Ātāpino jhāyato brāhmaṇassa,

        1212|2,11|2122
Athassa kaṅkhā vapayanti sabbā

        1212|21,1|2122
Yato pajānāti sahetudhamman”-ti.

[BJT Page 132] [\x 132/]
[PTS Page 002] [\q 2/]

1-2: Dutiyabodhisuttaṃ (2)

Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Uruvelāyaṃ viharati najjā Nerañjarāya tīre bodhirukkhamūle paṭhamābhisambuddho. Tena kho pana samayena Bhagavā sattāhaṃ ekapallaṅkena nisinno hoti vimuttisukhapaṭisaṃvedī.

Atha kho Bhagavā tassa sattāhassa accayena tamhā samādhimhā vuṭṭhahitvā rattiyā majjhimaṃ yāmaṃ paṭiccasamuppādaṃ paṭilomaṃ sādhukaṃ manasākāsi:

“iti imasmiṃ asati idaṃ na hoti, imassa nirodhā idaṃ nirujjhati,
yadidaṃ avijjānirodhā saṅkhāranirodho,
saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho,
viññāṇanirodhā nāmarūpanirodho,
nāmarūpanirodhā saḷāyatananirodho,
saḷāyatananirodhā phassanirodho,
phassanirodhā vedanānirodho,
vedanānirodhā taṇhānirodho,
taṇhānirodhā upādānanirodho,
upādānanirodhā bhavanirodho,
bhavanirodhā jātinirodho,
jātinirodhā jarāmaraṇaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā nirujjhanti. Evam-etassa kevalassa dukkhakkhandhassa
[PTS Page 003] [\q 3/] nirodho hotī”-ti.

Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

            1212,|211|2122    Tuṭṭhubha x4
“Yadā have pātubhavanti dhammā

            2212,|212|2121
Ātāpino jhāyato brāhmaṇassa,

            A1212|2,11|2122
Athassa kaṅkhā vapayanti sabbā

            1212,|212|2122
Yato khayaṃ paccayānaṃ avedī”-ti.

 

1-3: Tatiyabodhisuttaṃ (3)

Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Uruvelāyaṃ viharati najjā Nerañjarāya tīre bodhirukkhamūle paṭhamābhisambuddho. Tena kho pana samayena 2 Bhagavā sattāhaṃ ekapallaṅkena nisinno hoti vimuttisukhapaṭisaṃvedī.

Atha kho Bhagavā tassa sattāhassa accayena tamhā samādhimhā vuṭṭhahitvā rattiyā pacchimaṃ yāmaṃ paṭiccasamuppādaṃ anulomapaṭilomaṃ sādhukaṃ manasākāsi:

“iti imasmiṃ sati idaṃ hoti, imassuppādā idaṃ uppajjati,
imasmiṃ asati idaṃ na hoti, imassa nirodhā idaṃ nirujjhati,
yadidaṃ avijjāpaccayā saṅkhārā,
saṅkhārapaccayā viññāṇaṃ,
viññāṇapaccayā nāmarūpaṃ,
nāmarūpapaccayā saḷāyatanaṃ,
saḷāyatanapaccayā phasso,
phassapaccayā vedanā,
vedanāpaccayā taṇhā,
taṇhāpaccayā upādānaṃ,
upādānapaccayā bhavo,
bhavapaccayā jāti,
jātipaccayā jarāmaraṇaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavanti. Evam-etassa kevalassa dukkhakkhandhassa samudayo hoti.

[BJT Page 134] [\x 134/]

Avijjāya tveva asesavirāganirodhā saṅkhāranirodho,
saṅkhāranirodhā viññāṇanirodho,
viññāṇanirodhā nāmarūpanirodho,
nāmarūpanirodhā saḷāyatananirodho,
saḷāyatananirodhā phassanirodho,
phassanirodhā vedanānirodho,
vedanānirodhā taṇhānirodho,
taṇhānirodhā upādānanirodho,
upādānanirodhā bhavanirodho,
bhavanirodhā jātinirodho,
jātinirodhā jarāmaraṇaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā nirujjhanti. Evam-etassa kevalassa dukkhakkhandhassa nirodho hotī”-ti.

Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

            1212,|211|2122     Tuṭṭhubha x4
“Yadā have pātubhavanti dhammā

            2212,|212|2121
Ātāpino jhāyato brāhmaṇassa,

            1212,|211|2122
Vidhūpayaṃ tiṭṭhati Mārasenaṃ

            1121,2|211|2122
Suriyo va obhāsayam-antaḷikkhan”-ti. 3

 

1-4: Nigrodhasuttaṃ (4)

Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Uruvelāyaṃ viharati najjā Nerañjarāya tīre Ajapālanigrodhamūle 4 paṭhamābhisambuddho. Tena kho pana samayena Bhagavā sattāhaṃ ekapallaṅkena nisinno hoti vimuttisukhapaṭisaṃvedī.

Atha kho Bhagavā tassa sattāhassa accayena tamhā samādhimhā vuṭṭhāsi. Atha kho aññataro huhuṅkajātiko 5 brāhmaṇo yena Bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā Bhagavatā saddhiṃ sammodi. Sammodanīyaṃ kathaṃ sārāṇīyaṃ vītisāretvā ekamantaṃ aṭṭhāsi. Ekamantaṃ ṭhito kho so brāhmaṇo Bhagavantaṃ etad-avoca:

“Kittāvatā nu kho bho Gotama brāhmaṇo hoti? Katame ca pana brāhmaṇakaraṇā dhammā?"-ti 6

Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

            2212,|211|2122    Tuṭṭþubha x5
“Yo brāhmaṇo bāhitapāpadhammo

            1122,|212|2122 7
Nihuhuṅko 8 nikkasāvo yatatto

            2212,|111|2122
Vedantagū vusitabrahmacariyo

            2212,|212|2121
Dhammena so brahmavādaṃ vadeyya

            2212,|211|2122
Yassussadā natthi kuhiñci loke”-ti.

[BJT Page 136] [\x 136/]

 

1-5: Therasuttaṃ (5)

Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Sāvatthiyaṃ viharati Jetavane Anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena āyasmā ca Sāriputto āyasmā ca Mahāmoggallāno āyasmā ca Mahākassapo āyasmā ca Mahākaccāyano āyasmā ca Mahākoṭṭhito āyasmā ca Mahākappino āyasmā ca Mahācundo āyasmā ca Anuruddho āyasmā ca Revato āyasmā ca Ānando 9 yena Bhagavā tenupasaṅkamiṃsu. [PTS Page 004] [\q 4/] Addasā kho Bhagavā te āyasmante dūrato va āgacchante. Disvāna bhikkhū āmantesi. “Ete bhikkhave brāhmaṇā āgacchanti, ete bhikkhave brāhmaṇā āgacchantī”-ti.

Evaṃ vutte aññataro brāhmaṇajātiko bhikkhu Bhagavantaṃ etad-avoca: “kittāvatā nu kho bhante brāhmaṇo hoti? Katame ca pana brāhmaṇakaraṇā dhammā?" ti.

Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

            2222|1222||2121|1212    pathyā x 2
“Bāhitvā pāpake dhamme ~ ye caranti sadā satā,

            2122|1222||2222|1212
Khīṇasaṃyojanā Buddhā ~ te ve 11 lokasmiṃ brāhmaṇā” ti.

 

1-6: Kassapasuttaṃ (6)

Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Rājagahe viharati Veḷuvane Kalandakanivāpe. Tena kho pana samayena āyasmā Mahākassapo Pipphaliguhāyaṃ 12 viharati ābādhiko dukkhito bāḷhagilāno. Atha kho āyasmā Mahākassapo aparena samayena tamhā ābādhā vuṭṭhāsi.

Atha kho āyasmato Mahākassapassa tamhā ābādhā vuṭṭhitassa etad-ahosi. “Yannūnāhaṃ Rājagahaṃ piṇḍāya paviseyyan”-ti.

Tena kho pana samayena pañcamattāni devatāsatāni ussukkaṃ āpannāni honti āyasmato Mahākassapassa piṇḍapātapaṭilābhāya.

Atha kho āyasmā Mahākassapo tāni pañcamattāni devatāsatāni paṭikkhipitvā pubbanhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaram-ādāya Rājagahaṃ piṇḍāya pāvisi, yena daḷiddavisikhā kapaṇavisikhā pesakāravisikhā.

Addasā kho Bhagavā āyasmantaṃ Mahākassapaṃ Rājagahe piṇḍāya carantaṃ, yena daḷiddavisikhā kapaṇavisikhā pesakāravisikhā. Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

            A1212|2222||2222|1212    vip 3
“Anaññaposiṃ aññātaṃ 13 ~ dantaṃ sāre patiṭṭhitaṃ,

            2212|2122||1122|1212    vip 4
Khīṇāsavaṃ vantadosaṃ ~ tam-ahaṃ brūmi brāhmaṇan”-ti.

 

1-7: Pāvāsuttaṃ (7)

1. Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Pāvāyaṃ 14 viharati Ajakalāpake cetiye Ajakalāpakassa yakkhassa bhavane. Tena kho pana samayena Bhagavā rattandhakāratimisāyaṃ [PTS Page 005] [\q 5/] abbhokāse nisinno hoti. Devo ca ekam-ekaṃ phusāyati, atha kho Ajakalāpako yakkho Bhagavatā bhayaṃ chambhitattaṃ lomahaṃsaṃ uppādetukāmo yena Bhagavā tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā Bhagavato avidūre tikkhattuṃ “akkulo pakkulo” ti akkulapakkulikaṃ akāsi, “eso te samaṇa pisāco” ti.

2. Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

            1212|1221||2112|1212     pathyā x 2
“Yadā sakesu dhammesu ~ pāragu hoti brahmaṇo,

            A1122|1221||2122|1212
Atha etaṃ pisācañ-ca ~ pakkulañ-cātivattatī”-ti.

 

1-8: Saṅgāmajisuttaṃ (8)

1. Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Sāvatthiyaṃ viharati Jetavane Anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena āyasmā Saṅgāmajī Sāvatthiṃ anuppatto hoti Bhagavantaṃ dassanāya. Assosi kho āyasmato Saṅgāmajissa purāṇadutiyikā “ayyo kira Saṅgāmajī Sāvatthiṃ anuppatto” ti. Sā dārakaṃ ādāya Jetavanaṃ agamāsi.

Tena kho pana samayena āyasmā Saṅgāmajī aññatarasmiṃ rukkhamūle divā vihāraṃ nisinno hoti. Atha kho āyasmato Saṅgāmajissa purāṇadutiyikā yenāyasmā Saṅgāmajī tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā āyasmantaṃ Saṅgāmajiṃ etad-avoca: “khuddaputtāmhi samaṇa posa man” ti. Evaṃ vutte āyasmā Saṅgāmajī tuṇhī ahosi. Dutiyam-pi kho āyasmato Saṅgāmajissa purāṇadutiyikā āyasmantaṃ Saṅgāmajiṃ etad-avoca: “khuddaputtāmhi samaṇa posa man”-ti. Dutiyam-pi kho āyasmā Saṅgāmajī tuṇhī ahosi. Tatiyam-pi kho āyasmato Saṅgāmajissa purāṇadutiyikā āyasmantaṃ Saṅgāmajiṃ etad-avoca: “khuddaputtāmhi samaṇa posa man”-ti. Tatiyam-pi kho āyasmā Saṅgāmajī tuṇhī ahosi. Atha kho āyasmato Saṅgāmajissa purāṇadutiyikā taṃ dārakaṃ āyasmato Saṅgāmajissa purato nikkhipitvā pakkāmi “esa te samaṇa putto posa man” 15-ti.

[BJT Page 140] [\x 140/]

2. Atha kho āyasmā Saṅgāmajī taṃ dārakaṃ neva olokesi, na pi ālapi. Atha kho āyasmato Saṅgāmajissa purāṇadutiyikā [PTS Page 006] [\q 6/] avidūraṃ gantvā apalokentī addasa āyasmantaṃ Saṅgāmajiṃ taṃ dārakaṃ neva olokentaṃ na pi ālapantaṃ. Disvānassa 16 etad-ahosi: “na cāyaṃ samaṇo puttena pi atthiko” ti. Tato paṭinivattitvā dārakaṃ ādāya pakkāmi. Addasā kho Bhagavā dibbena cakkhunā visuddhena atikkantamānusakena āyasmato Saṅgāmajissa purāṇadutiyikāya evarūpaṃ vippakāraṃ.

3. Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

            2222|1211||2122|1211    Anuṭṭhubha
“Āyantiṃ nābhinandati ~ pakkamantiṃ na socati.

            2222|1222||1122|1212    pathyā
Saṅgā Saṅgāmajiṃ muttaṃ ~ tam-ahaṃ brūmi brāhmaṇan”-ti.

 

1-9: Jaṭilasuttaṃ (9)

1. Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Gayāyaṃ viharati Gayāsīse. Tena kho pana samayena sambahulā jaṭilā sītāsu hemantikāsu rattīsu antaraṭṭhake himapātasamaye Gayāyaṃ ummujjanti pi, nimujjanti pi, ummujjanimujjam-pi karonti, osiñcanti pi, aggim-pi juhanti “iminā suddhī”-ti.

Addasā kho Bhagavā te sambahule jaṭile sītāsu hemantikāsu rattīsu antaraṭṭhake himapātasamaye Gayāyaṃ ummujjante pi nimujjante pi ummujjanimujjaṃ karonte pi osiñcante pi aggim-pi juhante “iminā suddhī”-ti.

2. Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

            11121|1121||2212|1212    vip 5
“Na udakena suci hoti ~ bavhettha nahāyatī 17 jano

            2122|1221||2122|1212    pathyā
Yamhi saccañ-ca dhammo ca ~ so sucī so ca brāhmaṇo” ti.

[BJT Page 142] [\x 142/]

 

1-10: Bāhiyasuttaṃ (10)

1. Evaṃ me sutaṃ: ekaṃ samayaṃ Bhagavā Sāvatthiyaṃ viharati Jetavane Anāthapiṇḍikassa ārāme. Tena kho pana samayena Bāhiyo Dārucīriyo Suppārake paṭivasati samuddatīre sakkato garukato mānito pūjito apacito, lābhī cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhārānaṃ. Atha kho Bāhiyassa Dārucīriyassa rahogatassa paṭisallīnassa evaṃ cetaso parivitakko udapādi: ye ca kho keci 18 loke Arahanto vā arahattamaggaṃ vā samāpannā, ahaṃ tesam-aññataro ti.

[PTS Page 007] [\q 7/]

Atha kho Bāhiyassa Dārucīriyassa purāṇasālohitā devatā anukampikā atthakāmā Bāhiyassa Dārucīriyassa cetasā cetoparivitakkamaññāya, yena Bāhiyo Dārucīriye tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā Bāhiyaṃ Dārucīriyaṃ etad-avoca: “neva kho tvaṃ Bāhiya arahā. Nāpi arahattamaggaṃ vā samāpanno. Sāpi te paṭipadā natthi yāya vā tvaṃ arahā assa, 19 arahattamaggaṃ vā samāpanno” ti. “Atha ko carahi sadevake loke arahanto vā, arahattamaggaṃ vā samāpanno?” ti. “Atthi Bāhiya uttaresu janapadesu Sāvatthī 20 nāma nagaraṃ. Tattha so Bhagavā etarahi viharati arahaṃ Sammāsambuddho. So hi Bāhiya Bhagavā arahā ceva, arahattāya ca dhammaṃ desetī”-ti.

Atha kho Bāhiyo Dārucīriyo tāya devatāya saṃvejito tāvad-eva Suppārakā 21 pakkāmi sabbattha ekarattiparivāsena. Yena Sāvatthiṃ 22 Jetavanaṃ Anāthapiṇḍikassa ārāmo 23 tenupasaṅkami. Tena kho pana samayena sambahulā bhikkhū abbhokāse caṅkamanti. Atha kho Bāhiyo Dārucīriyo yena te bhikkhū tenupasaṅkami, upasaṅkamitvā te bhikkhū etad-avoca: “kahannu kho bhante etarahi so Bhagavā viharati arahaṃ Sammāsambuddho? Dassanakāmamhā mayaṃ taṃ Bhagavantaṃ 24 Arahantaṃ Sammāsambuddhan”-ti. Antaragharaṃ paviṭṭho kho Bāhiya Bhagavā piṇḍāyā”-ti.

2. Atha kho Bāhiyo Dārucīriyo taramānarūpo Jetavanā nikkhamitvā Sāvatthiṃ pavisitvā addasa Bhagavantaṃ Sāvatthiyaṃ piṇḍāya carantaṃ pāsādikaṃ pasādanīyaṃ santindriyaṃ santamānasaṃ uttamadamathasamatham-anuppattaṃ 25 dantaṃ guttaṃ yatindriyaṃ nāgaṃ. Disvāna yena Bhagavā tenupasaṅkami, upasaṃkamitvā Bhagavato pāde sirasā nipatitvā Bhagavantaṃ etad-avoca: “desetu me bhante Bhagavā dhammaṃ, desetu Sugato dhammaṃ, yaṃ mamassa dīgharattaṃ hitāya sukhāyā”-ti.

[BJT Page 144] [\x 144/]

Evaṃ vutte Bhagavā Bāhiyaṃ Dārucīriyaṃ etad-avoca: “akālo kho tāva Bāhiya, antaragharaṃ paviṭṭhamhā piṇḍāyā”-ti. Dutiyam-pi kho Bāhiyo Dārucīriyo Bhagavantaṃ etad-avoca: “dujjānaṃ kho panetaṃ bhante Bhagavato vā jīvitantarāyānaṃ, mayhaṃ vā jīvitantarāyānaṃ, [PTS Page 008] [\q 8/] desetu me bhante Bhagavā dhammaṃ, desetu Sugato dhammaṃ, yā mamassa dīgharattaṃ hitāya sukhāyā”-ti. Dutiyam-pi kho Bhagavā Bāhiyaṃ Dārucīriyaṃ etad-avoca: “akālo kho tāva Bāhiya, antaragharaṃ paviṭṭhamhā piṇḍāyā”-ti. Tatiyam-pi kho Bāhiyo Dārucīriyo Bhagavantaṃ etad-avoca: “dujjānaṃ kho panetaṃ bhante Bhagavato vā jīvitantarāyānaṃ, mayhaṃ vā jīvitantarāyānaṃ, desetu me bhante Bhagavā dhammaṃ, desetu Sugato dhammaṃ, yaṃ mamassa dīgharattaṃ hitāya sukhāyā”-ti.

Tasmātiha te Bāhiya, evaṃ sikkhitabbaṃ:

“diṭṭhe diṭṭhamattaṃ bhavissati,
sute sutamattaṃ bhavissati,
mute mutamattaṃ bhavissati,
viññāte viññātamattaṃ bhavissatī”-ti.

Evaṃ hi te Bāhiya, sikkhitabbaṃ.

Yato kho te Bāhiya,
diṭṭhe diṭṭhamattaṃ bhavissati,
sute sutamattaṃ bhavissati,
mute mutamattaṃ bhavissati,
viññāte viññātamattaṃ bhavissati,

tato tvaṃ Bāhiya na tena, yato tvaṃ Bāhiya na tena, tato tvaṃ Bāhiya na tattha, yato tvaṃ Bāhiya na tattha, tato tvaṃ Bāhiya nevidha, na huraṃ, na ubhayam-antare, 26 esevanto dukkhassā”-ti.

3. Atha kho Bāhiyassa Dārucīriyassa Bhagavato imāya saṅkhittāya dhammadesanāya tāvad-eva anupādāya āsavehi cittaṃ vimucci. Atha kho Bhagavā Bāhiyaṃ Dārucīriyaṃ iminā saṅkhittena ovādena ovaditvā pakkāmi. Atha kho acirapakkantassa Bhagavato Bāhiyaṃ Dārucīriyaṃ gāvī taruṇavacchā adhipātetvā jīvitā voropesi.

[BJT Page 146] [\x 146/]

Atha kho Bhagavā Sāvatthiyaṃ piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto sambahulehi bhikkhūhi saddhiṃ nagaramhā nikkhamitvā addasa Bāhiyaṃ Dārucīriyaṃ kālakataṃ. Disvāna bhikkhū āmantesi: “gaṇhatha bhikkhave Bāhiyassa Dārucīriyassa sarīrakaṃ. Mañcakaṃ āropetvā nīharitvā jhāpetha, phūpañ-cassa karotha, sabrahmacārī vo bhikkhave kālakato” ti.

“Evaṃ bhante” ti kho te bhikkhū Bhagavato paṭissutvā Bāhiyassa Dārucīriyassa sarīrakaṃ mañcakaṃ āropetvā nīharitvā jhāpetvā phūpañ-cassa karitvā, yena Bhagavā tenupasaṅkamiṃsu, upasaṅkamitvā Bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdiṃsu. Ekamantaṃ nisinnā kho te bhikkhu Bhagavantaṃ etad-avocuṃ: “daḍḍhaṃ bhante Bāhiyassa Dārucīriyassa sarīraṃ. Thupo cassa kato tassa kā gati? Ko abhisamparāyo?" ti. “Paṇḍito bhikkhave Bāhiyo Dārucīriyo paccapādi dhammassānudhammaṃ, na ca maṃ [PTS Page 009] [\q 9/] dhammādhikaraṇaṃ vihesesi. Parinibbuto 27 bhikkhave Bāhiyo Dārucīriyo” ti.

Atha kho Bhagavā etam-atthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi:

        2122|1112||2222|1211    vip 1
“Yattha āpo ca paṭhavī ~ tejo vāyo na gādhati,

        1212|2221||2222|1211    vip 3
Na tattha sukkā jotanti ~ ādicco nappakāsati,

        1212|1221||1221|1211    pathyā x 3
Na tattha candimā bhāti ~ tamo tattha na vijjati.

        1212|1222||1122|1212
Yadā ca attanā vedī ~ muni monena brāhmaṇo,

        1122|1221||1122|1212
Atha rūpā arūpā ca ~ sukhadukkhā pamuccatī"-ti.

Ayam-pi udāno vutto Bhagavatā iti me sutan-ti.

Bodhivaggo paṭhamo

Tatruddānaṃ 28 bhavati:
Tayo ca bodhi nigrodho ~ te therā Kassapena ca,
Pāvāya Saṅgāmajī jaṭilā ~ Bāhiyena te dasā-ti.

    

End Notes

Editor's note: It should be noted that the abbreviations listed in BJT on pg xx are very inadequate. Occasionally it has not been possible to interpret an abbreviation, this is indicated in the notes here by being followed by a double question mark.

1 BJT note: Tena samayena - Vinayapāḷi Mahāvaggo.

2 BJT note: Tena samayena - Vinayapāḷi Mahāvaggo.

3 Metre: 1st resolved (or we could understand suriyo as containing a sarabhatti vowel).

4 BJT note: Nigrodhe - in some books.

5 BJT note: Huhuṃkajātiko - ChS.

6 BJT note: Brāhmaṇakaraṇā dhammā - palm leaf book. Brāhmaṇa kārakā - in some books.

7 Metre: Tuṭṭhubha; b: syncopated opening

8 BJT note: Nihuhuṅkako vima??. Nihuṃhuṅko - ChS.

9 BJT note: Nando - ChS.

11 BJT note: Te ca - palm leaf book.

12 BJT note: Pippaliguhāyaṃ - Thai.

13 BJT note: Anaññaposiṃ aññātaṃ - ChS.

14 BJT note: Pāṭaliyaṃ. I ??

15 Editor's note: BJT, Nan, by mistake.

16 Editor's note: BJT: Assā.

17 Editor's note: BJT, nahāyati, which must be a printer's error.

18 BJT note: Ye kho keci - ChS.

19 BJT note: Assasi - Thai.

20 Editor's note: BJT, Sāvatthi, by mistake.

21 BJT note: Suppārakamhā - ChS.7

22 Editor's note: BJT, Sāvatthi, again by mistake.

23 BJT note: Bhagavā Sāvatthiyaṃ viharati Jetavane Anāthapiṇḍikassa ārāme - palm leaf book.

24 BJT note: Dassanakāmamhā Bhagavantaṃ - ChS.

25 BJT note: Uttamasamathadamathamanuppattaṃ - ChS.

26 BJT note: Ubhayamantarena - palm leaf book.

27 Editor's note: BJT, Parinibbūto, printer's error.

28 Editor's note: BJT, Tatruddānaṃ bhavati here, but elsewhere tassuddānaṃ.

    

Home Page     Next Vagga